Ciąża w Holandii — opieka, badania i USG

Najważniejsze informacje zebrane po polsku

Ciąża w Holandii może wyglądać inaczej niż opieka, do której przyzwyczajone są kobiety w Polsce.

Na tej stronie zebraliśmy w jednym miejscu najważniejsze informacje o tym:

• kto prowadzi ciążę,
• kiedy zgłosić się do położnej,
• kiedy w opiekę włącza się ginekolog,
• jakie badania i USG są oferowane,
• jak wygląda screening prenatalny,
• co dzieje się przed porodem,
• jak wygląda poród i opieka po porodzie,
• co obejmuje ubezpieczenie.

Nie tworzymy własnych zasad opieki.

Informacje przedstawiamy po polsku na podstawie materiałów publikowanych przez holenderskie instytucje publiczne i organizacje odpowiedzialne za geboortezorg.

Przy najważniejszych zagadnieniach wskazujemy źródła, abyś mogła samodzielnie sprawdzić aktualne informacje.

Jestem w ciąży — co zrobić jako pierwsze?

Po potwierdzeniu ciąży możesz samodzielnie skontaktować się z wybraną praktyką położniczą — verloskundige. Do zapisania się do położnej nie jest potrzebne skierowanie od huisarts.

Podczas pierwszych wizyt omawiane są m.in.:

• Twój stan zdrowia,
• wcześniejsze ciąże,
• choroby przewlekłe,
• przyjmowane leki,
• historia rodzinna,
• styl życia,
• przebieg obecnej ciąży.

Jeżeli pojawią się wskazania medyczne lub ciąża wymaga opieki specjalistycznej, położna może skierować Cię do ginekologa w szpitalu.

Źródło: Zorginstituut Nederland

https://www.zorginstituutnederland.nl/verzekerde-zorg/v/verloskundige-zorg-zvw

Kto prowadzi ciążę w Holandii?

Verloskundige — położna

W prawidłowo przebiegającej ciąży główną osobą prowadzącą jest najczęściej położna.

To ona:

• prowadzi regularne kontrole,
• monitoruje przebieg ciąży,
• omawia badania,
• rozmawia z Tobą o screeningu prenatalnym,
• przygotowuje do porodu,
• ocenia, czy potrzebna jest konsultacja specjalistyczna.

Huisarts — lekarz rodzinny

Huisarts pozostaje Twoim lekarzem pierwszego kontaktu w sprawach niezwiązanych bezpośrednio z prowadzeniem ciąży oraz w wielu ogólnych problemach zdrowotnych.

Ginekolog

Ginekolog w Holandii zajmuje się przede wszystkim ciążami, w których istnieją wskazania do opieki specjalistycznej.

Może to dotyczyć między innymi:

• określonych chorób matki,
• nieprawidłowości w przebiegu ciąży,
• określonych wyników badań,
• komplikacji położniczych,
• ciąży wymagającej opieki szpitalnej.

Nie oznacza to, że każda kobieta w ciąży w Holandii regularnie odbywa wizyty u ginekologa.

Źródło: CPZ — Geboortezorg in Nederland

https://www.kennisnetgeboortezorg.nl/folder-geboortezorg-in-nederland/

Jak wyglądają kontrole w ciąży?

Podczas kolejnych wizyt położna lub lekarz ocenia przebieg ciąży.

Zakres kontroli zależy od etapu ciąży oraz indywidualnej sytuacji.

Może obejmować między innymi:

• rozmowę o samopoczuciu,
• ocenę ciśnienia krwi,
• ocenę wzrastania ciąży,
• kontrolę czynności serca płodu,
• omówienie wyników badań,
• omówienie ruchów dziecka,
• przygotowanie do porodu.

Częstotliwość wizyt zwiększa się wraz ze zbliżającym się terminem porodu.

Pełny harmonogram może różnić się pomiędzy praktykami oraz w zależności od przebiegu ciąży.

Badania krwi na początku ciąży

Na początku ciąży oferowane jest badanie krwi w ramach programu PSIE — Prenatale Screening Infectieziekten en Erytrocytenimmunisatie.

W ramach tego badania określa się:

• grupę krwi ABO,
• Rhesus D,
• Rhesus c,
• obecność przeciwciał przeciwko antygenom krwinek czerwonych,
• zakażenie HIV,
• wirusowe zapalenie wątroby typu B,
• kiłę.

Badanie jest dobrowolne i wykonywane za zgodą ciężarnej. Jest oferowane wcześnie w ciąży.

Oznaczane jest również stężenie hemoglobiny (Hb). Badanie glukozy nie należy do podstawowego zakresu PSIE i nie należy przedstawiać go jako rutynowej części tego programu.

Źródło: RIVM / PNS

https://www.pns.nl/prenatale-screeningen/bloedonderzoek-zwangeren

Źródło: De Verloskundige — dodatkowe potwierdzenie

https://deverloskundige.nl/themas/begeleiding-en-controles/bloedonderzoek-aan-het-begin-van-de-zwangerschap-psie

NIPT — od 10. tygodnia ciąży

NIPT jest badaniem krwi wykonywanym u kobiety ciężarnej w celu oceny ryzyka określonych nieprawidłowości chromosomowych u dziecka.

W Holandii NIPT można wykonać od 10. tygodnia ciąży.

Udział w badaniu jest dobrowolny.

NIPT nie daje stuprocentowej pewności diagnostycznej. Jeżeli wynik wskazuje na zwiększone prawdopodobieństwo nieprawidłowości, mogą zostać zaproponowane dalsze badania.

Źródło: RIVM / PNS

https://www.pns.nl/prenatale-screeningen/nipt

USG w 13. tygodniu

W Holandii 13-wekenecho jest obecnie oferowane w ramach ogólnokrajowego badania naukowego IMITAS. Badanie można wykonać od 12 tygodni + 3 dni do 14 tygodni + 3 dni ciąży. Udział jest dobrowolny.

Jego celem jest wczesna ocena określonych wad fizycznych płodu.

USG w 13. tygodniu nie zastępuje USG w 20. tygodniu.

Obecnie udział w USG 13-tygodniowym jest możliwy pod warunkiem udziału w badaniu naukowym IMITAS. Położna lub lekarz omawia warunki udziału i zgodę na badanie.

Źródło: RIVM / PNS

https://www.pns.nl/prenatale-screeningen/13-wekenecho

https://www.pns.nl/professionals/nipt-seo/etseo/wat-is-het

USG w 20. tygodniu

20-wekenecho jest badaniem wykonywanym w celu oceny rozwoju fizycznego dziecka.

Może być wykonane pomiędzy:

18 tygodni + 0 dni a 21 tygodni + 0 dni.

RIVM wskazuje, że preferowany czas wykonania to około 19. tygodnia.

USG w 20. tygodniu jest innym badaniem niż NIPT i USG 13-tygodniowe.

Badania te uzupełniają się, ale nie zastępują.

Źródło: RIVM / PNS

https://www.pns.nl/prenatale-screeningen/20-wekenecho

NIPT, USG 13 tygodni i USG 20 tygodni — czym się różnią?

Najprościej:

NIPT

• badanie krwi,
• od 10. tygodnia,
• dotyczy określonych nieprawidłowości chromosomowych.

USG 13 tygodni

• badanie ultrasonograficzne,
• 12+3 do 14+3,
• wczesna ocena określonych wad fizycznych.

USG 20 tygodni

• badanie ultrasonograficzne,
• 18+0 do 21+0,
• bardziej szczegółowa ocena rozwoju fizycznego.

Decyzja o wykonaniu tych badań należy do kobiety.

Źródło: RIVM

https://www.pns.nl/13-wekenecho/verschillen-nipt-13-wekenecho-20-wekenecho

Oficjalne informacje także po polsku

RIVM udostępnia informacje dotyczące screeningu prenatalnego również w języku polskim.

Materiały obejmują między innymi:

• NIPT,
• USG 13 tygodni,
• USG 20 tygodni.

Oficjalne informacje RIVM w różnych językach:

https://www.pns.nl/professionals/nipt-seo/informatiemateriaal

College Perinatale Zorg prowadzi również bazę materiałów dotyczących ciąży i geboortezorg w wielu językach.

W bazie Talentool geboortezorg dostępne są materiały po polsku dotyczące okresu:

• przed ciążą,
• ciąży,
• porodu,
• okresu po porodzie.

Materiały po polsku:

https://www.kennisnetgeboortezorg.nl/talentool-geboortezorg/?_search_language=pools

„Jak działa opieka nad kobietą w ciąży w Holandii?” — materiały po polsku

College Perinatale Zorg udostępnia również materiały i filmy wyjaśniające holenderski system geboortezorg w języku polskim.

Można znaleźć m.in. informacje o:

• tym, jak działa opieka w Holandii,
• zmianach w czasie ciąży,
• stylu życia i żywieniu,
• stresie,
• organizacjach, które mogą pomóc.

Źródło: College Perinatale Zorg

https://www.kennisnetgeboortezorg.nl/talentool-geboortezorg/?_search_language=pools

Kiedy potrzebny jest ginekolog?

Większość prawidłowo przebiegających ciąż może być prowadzona przez położną. Jeśli w czasie ciąży pojawią się problemy zdrowotne, zwiększone ryzyko albo potrzeba dodatkowych badań lub leczenia, położna może skierować pacjentkę do ginekologa lub do szpitala.

Źródło: Zorginstituut Nederland

https://www.zorginstituutnederland.nl/verzekerde-zorg/v/verloskundige-zorg-zvw

Dodatkowa konsultacja ginekologiczna po polsku

Holenderskiego systemu geboortezorg nie należy zastępować prywatną konsultacją.

Jeżeli jednak:

• masz pytania dotyczące przebiegu ciąży,
• chciałabyś omówić swoje wyniki po polsku,
• chcesz skonsultować dolegliwości,
• potrzebujesz dodatkowej konsultacji ginekologicznej,
• lekarz zalecił dodatkowe USG,
• chciałabyś lepiej zrozumieć otrzymane informacje,

możesz skorzystać z konsultacji z dr Barbarą Blicharczyk.

Konsultacja prywatna nie zastępuje regularnej opieki prowadzonej przez holenderską położną lub szpital, jeżeli taka opieka jest wymagana.

Gdzie można rodzić?

W zależności od przebiegu ciąży, wskazań medycznych, organizacji regionalnej i własnych preferencji kobieta może rodzić:

• w domu,
• w geboortecentrum,
• w szpitalu.

To, jakie opcje są dostępne, zależy między innymi od tego, czy poród odbywa się pod opieką pierwszej linii czy istnieją wskazania medyczne do opieki szpitalnej.

Omów swoje możliwości z położną prowadzącą ciążę.

Źródło: CPZ — Geboortezorg in Nederland

https://www.kennisnetgeboortezorg.nl/folder-geboortezorg-in-nederland/

Co pokrywa podstawowe ubezpieczenie?

Opieka położnicza — verloskundige zorg — jest objęta podstawowym ubezpieczeniem zdrowotnym. Prenatalne badania przesiewowe są oferowane w ramach krajowego programu badań prenatalnych, a sposób ich finansowania zależy od rodzaju badania i ewentualnych wskazań medycznych. Koszty opieki położniczej oraz badań wykonywanych w ramach prenatalnego programu przesiewowego nie podlegają obowiązkowemu eigen risico.

Kraamzorg również nie podlega obowiązkowemu eigen risico, jednak w określonych sytuacjach może obowiązywać ustawowa eigen bijdrage.

Nie wszystkie inne świadczenia wykonywane w czasie ciąży są automatycznie zwolnione z eigen risico. Może ono mieć zastosowanie między innymi do niektórych leków, transportu medycznego lub badań laboratoryjnych wykonywanych poza zakresem prenatalnego programu przesiewowego.

Ponieważ zasady finansowania mogą się zmieniać, aktualne informacje należy sprawdzać w Zorginstituut Nederland, Rijksoverheid lub u własnego ubezpieczyciela.

Źródło: Zorginstituut Nederland

https://www.zorginstituutnederland.nl/verzekerde-zorg/v/verloskundige-zorg-zvw

https://www.zorginstituutnederland.nl/verzekerde-zorg/k/kraamzorg-zvw

https://www.zorginstituutnederland.nl/verzekerde-zorg/e/eigen-risico-zvw

Kraamzorg — opieka po porodzie

Kraamzorg jest charakterystycznym elementem holenderskiego systemu geboortezorg.

Po porodzie kraamverzorgende pomaga między innymi:

• obserwować stan mamy i dziecka,
• wspierać karmienie,
• przekazywać praktyczne informacje,
• pomagać w pierwszych dniach po porodzie.

Kraamzorg jest objęta basisverzekering, ale może obowiązywać ustawowa eigen bijdrage.

Warunki należy zawsze sprawdzić u własnego ubezpieczyciela.

Oficjalne kompendium dotyczące geboortezorg

Szczególnie polecamy oficjalny materiał:

„Geboortezorg in Nederland”

Wyjaśnia on:

• jak zorganizowana jest opieka,
• jakie role mają poszczególni świadczeniodawcy,
• czego możesz oczekiwać,
• jakie masz możliwości wyboru,
• jak uczestniczyć w podejmowaniu decyzji.

College Perinatale Zorg:

https://www.kennisnetgeboortezorg.nl/folder-geboortezorg-in-nederland/

Treść tego materiału oraz folderu „Zwanger!” stanowi również podstawę serwisu:

Alles over zwanger

https://www.allesoverzwanger.nl/

Masz pytania dotyczące swojej ciąży?

Jeżeli czegoś nie rozumiesz w holenderskim systemie, masz wyniki badań, potrzebujesz konsultacji ginekologicznej, USG albo chciałabyś spokojnie omówić swoją sytuację po polsku — możesz się z nami skontaktować.

Poniedziałek–sobota, 9:00–18:00

Zadzwoń

Ważna informacja

Treści na tej stronie mają charakter ogólny i informacyjny.

Zebraliśmy je i uporządkowaliśmy na podstawie informacji publikowanych przez holenderskie instytucje publiczne, organizacje zawodowe i podmioty odpowiedzialne za geboortezorg.

Nie zastępują one indywidualnej konsultacji z:

• położną,
• huisarts,
• ginekologiem,
• szpitalem,
• innym świadczeniodawcą odpowiedzialnym za Twoją opiekę.

Przebieg ciąży, zakres badań, harmonogram kontroli oraz miejsce prowadzenia ciąży zależą od indywidualnej sytuacji.

Informacje dotyczące refundacji, ubezpieczenia, eigen bijdrage i eigen risico mogą się zmieniać.

Przed podjęciem decyzji dotyczącej leczenia lub świadczeń medycznych zawsze sprawdź aktualne informacje u własnego świadczeniodawcy oraz ubezpieczyciela.

W sytuacji nagłej albo przy poważnych lub szybko nasilających się objawach nie opieraj decyzji medycznej wyłącznie na informacjach z tej strony — skontaktuj się bezpośrednio z odpowiednim świadczeniodawcą.

Ostatnia weryfikacja informacji: 7 października 2026.