Urologia / Urologie – info dla pacjenta
Info dla Pacjenta
NL: Patiënteninformatie
PL: Informacje ogólne dla pacjenta, zgodne z podejściem stosowanym w Holandii (triage i dobór diagnostyki zależnie od objawów i ryzyka).
NL: Algemene patiënteninformatie, passend bij de gebruikelijke werkwijze in Nederland (triage en risicogestuurde diagnostiek).
PL: Jeśli występują objawy alarmowe, skontaktuj się pilnie ze swoją praktyką lekarza rodzinnego, z huisartsenpost lub w sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia zadzwoń pod 112.
NL: Bij alarmsymptomen: neem direct contact op met uw huisarts, de huisartsenpost, of bel bij levensgevaar 112.
- PL: zatrzymanie moczu; gorączka/dreszcze z bólem boku; widoczna krew w moczu ze skrzepami; nagły, silny ból jądra.
- NL: urineretentie; koorts/rillingen met flankpijn; zichtbaar bloed met stolsels; plots hevige balpijn.
Tematy / Onderwerpen
Check-up urologiczny + USG / Urologische check-up + echo
PL
Check-up to ogólna ocena objawów i ryzyka chorób układu moczowego. W NL badania dobiera się zależnie od objawów i ryzyka (triage), a USG wykonuje się, gdy jest wskazanie.
- Kiedy warto: nawracające infekcje, krew w moczu, podejrzenie kamicy, utrzymujące się LUTS.
- Ocena: wywiad, badanie, badanie moczu (czasem posiew) i ewentualnie badania dodatkowe.
NL
Een check-up is een algemene beoordeling van klachten en risico’s. In NL worden onderzoeken risicogestuurd ingezet (triage); echo gebeurt bij indicatie.
- Wanneer zinvol: recidiverende UWI, hematurie, verdenking stenen, aanhoudende LUTS.
- Beoordeling: anamnese, onderzoek, urineonderzoek (soms kweek), zo nodig aanvullend onderzoek.
Kamica (kamienie) / Nierstenen
PL
Kamienie mogą powodować kolkę (silny, falujący ból), krwiomocz i utrudniony odpływ moczu. W NL ważne jest wykluczenie zakażenia przy zastoju.
- Objawy: silny ból boku, nudności/wymioty, krew w moczu.
- Pilnie: gorączka/dreszcze, nieopanowany ból lub wymioty, zatrzymanie moczu.
NL
Nierstenen kunnen koliekpijn, hematurie en obstructie geven. Infectie bij obstructie is spoed.
- Spoed: koorts/rillingen, onhoudbare pijn/braken, urineretentie.
ZUM / Urineweginfectie (UWI)
PL
Objawy typu pieczenie i częstomocz często wynikają z ZUM. W NL postępowanie zależy od objawów i ryzyka powikłań.
- Pilnie: gorączka/dreszcze, ból boku, znaczne osłabienie.
NL
UWI-beleid hangt af van klachten, complicatierisico en urineonderzoek.
- Spoed: koorts/rillingen, flankpijn, ernstig ziek gevoel.
Zaburzenia oddawania moczu / Plasklachten (LUTS)
PL
LUTS to m.in. słaby strumień, trudność rozpoczęcia, częstomocz i wstawanie w nocy. W NL ocena i badania są dobierane indywidualnie.
- Pilnie: zatrzymanie moczu, gorączka z bólem, widoczny krwiomocz.
NL
Plasklachten worden in NL stapsgewijs beoordeeld; onderzoek is indicatie-gestuurd.
- Spoed: urineretentie, koorts met pijn, zichtbare hematurie.
Krew w moczu / Hematurie
PL
Krew w moczu wymaga oceny. W NL dalsze badania dobiera się zależnie od ryzyka.
- Pilnie: skrzepy, narastające krwawienie, ból z gorączką/dreszczami, zatrzymanie moczu.
NL
Hematurie moet worden beoordeeld; vervolgdiagnostiek is risicogestuurd.
- Spoed: stolsels, toenemende bloeding, pijn met koorts/rillingen, urineretentie.
Choroby prostaty / Prostaatklachten
PL
Prostata może powodować LUTS (np. BPH), bywa też źródłem stanu zapalnego lub wymaga diagnostyki przy podejrzeniu raka. W NL decyzje diagnostyczne są oparte o objawy i ryzyko.
NL
Prostaatklachten kunnen LUTS (BPH), prostatitis of risicogestuurde diagnostiek bij verdenking maligniteit betreffen.
Przerost prostaty (BPH) / Vergrote prostaat (BPH)
PL
BPH jest częstą przyczyną LUTS. W NL postępowanie jest stopniowe i dobierane indywidualnie.
- Pilnie: zatrzymanie moczu, gorączka, widoczny krwiomocz.
NL
BPH is een veelvoorkomende oorzaak van LUTS; aanpak is stapsgewijs.
- Spoed: urineretentie, koorts, zichtbare hematurie.
Zapalenie prostaty / Prostatitis
PL
Zapalenie prostaty może być ostre lub przewlekłe. W NL istotne jest rozpoznanie sytuacji pilnych.
- Pilnie: gorączka/dreszcze, silny ból, zatrzymanie moczu.
NL
Prostatitis kan acuut of chronisch zijn; spoedsignalen moeten snel beoordeeld worden.
- Spoed: koorts/rillingen, hevige pijn, urineretentie.
Rak prostaty / Prostaatkanker
PL
W NL diagnostyka (np. PSA) jest omawiana z pacjentem i dobierana zależnie od ryzyka. PSA nie jest samodzielnym „testem na raka”.
NL
Diagnostiek (o.a. PSA) gebeurt via gedeelde besluitvorming en risicogestuurde vervolgstappen.
Zaburzenia erekcji / Erectieproblemen
PL
Możliwe przyczyny obejmują czynniki naczyniowe, metaboliczne, psychologiczne i lekowe. W NL ocenia się także czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego.
NL
Oorzaken kunnen lichamelijk, psychisch of medicamenteus zijn; cardiovasculaire risicofactoren worden vaak meegewogen.
Przedwczesny wytrysk / Vroegtijdige zaadlozing
PL
Konsultacja służy ocenie dolegliwości i omówieniu bezpiecznych, ogólnych opcji postępowania zgodnych z praktyką NL.
NL
Consult is gericht op typering van klachten en het bespreken van algemene, passende opties.
Choroby nerek / Nierklachten
PL
Ocena obejmuje wywiad i badania podstawowe (np. mocz), a dalsze kroki dobiera się zależnie od objawów i wyników.
NL
Beoordeling start met anamnese en urineonderzoek; vervolgstappen afhankelijk van klachten/uitslagen.
Nowotwory nerek / Nierkanker
PL
Nowotwory nerek bywają wykrywane przypadkowo; konsultacja służy ocenie objawów i wyników oraz omówieniu dalszej diagnostyki w NL.
NL
Nierkanker wordt soms toevallig ontdekt; consult is gericht op beoordeling en passende vervolgstappen in NL.
Narządy płciowe / Genitale klachten
PL
Nagły, silny ból jądra traktuj jako stan pilny (wykluczenie skrętu) – kontakt z huisarts/huisartsenpost/112.
NL
Plots hevige balpijn is spoed (torsie uitsluiten) – huisarts/huisartsenpost/112.